Basic life support: บทสรุป

 หัวใจของการทำ Advance cardiac life support คือการทำ Basic life support (BLS) ให้ดี ถ้าเราลองสรุปหลักง่าย ๆ (เคล็ด วิชา) ของ BLS คือ “ประเมินก่อนปฏิบัติเรียงเป็นลำดับ” ดังนี้   

ประเมิน               ผล                 ปฏิบัติ

ความรู้สึกตัว         ไม่รู้สึกตัว        เรียกขอความช่วยเหลือ  

ทางเดินหายใจ      การอุดกั้น        เปิดทางเดินหายใจ       

การหายใจ          ไม่หายใจ         ช่วยการหายใจ            

คลำชีพจรที่ต้นคอ  ไม่ได้ชีพจร       กดหน้าอก                  

แต่ละขั้นตอนมีรายละเอียดดังนี้

การประเมินความรู้สึกตัว: เรียกเสียงดัง พร้อมตบไหล่ผู้ที่หมดสติ

เรียกขอความช่วยเหลือ: ขอคนช่วยเหลือคนที่ 2, ขอคนที่จะโทรตามหรือเรียกหาอุปกรณ์ช่วยเหลือขั้นสูง หรือหน่วยกู้ชีพขั้นสูง               

 * ประเมินและปฏิบัติแรก ตรงกับ Early access ตามหลัก chain of survival

การประเมินทางเดินหายใจ: ดูว่าทางเดินหายใจโล่งหรือไม่

เปิดทางเดินหายใจ: แก้ไขภาวะ Upper airway obstruction เช่น มีน้ำลาย เสมหะ เลือด เศษอาหารอุดกั้น หรือลิ้นตกไปทาง ด้านหลัง โดยระวังการบาดเจ็บต่อกระดูกสันหลังส่วนต้นคอ

การประเมินการหายใจ: ใช้หลักตาดู (ทรวงอกขยับ),​ หูฟัง (เสียง หายใจ),​ แก้มสัมผัส (ไออุ่นจากลมหายใจ)

ช่วยการหายใจ: เป่าปาก (ไม่ลืมที่จะบีบจมูก),​ เป่าปากผ่านปาก และจมูกในเด็ก,​เป่าปากผ่าน mask หรือบีบ ambu bag ร่วมกับ ใช้ mask ครอบ

คลำชีพจรที่ต้นคอในผู้ใหญ่:  โดยคลำนาน 5-10 วินาที (กรณี สอนประชาชนทั่วไป อาจข้ามขั้นตอนนี้ เนื่องจากคลำผิดพลาด ได้บ่อย กรณีที่จะเป็นปัญหาคือ ผู้ป่วยไม่มีชีพจร แต่ผู้ประเมิน บอกมี ทำให้พลาดโอกาสในการกดหน้าอก)

กดหน้าอก: ช่วยเหลือกดหน้าอกอย่างถูกวิธีและมีประสิทธิภาพ สลับกับการช่วยหายใจ (กรณีที่ไม่หายใจเอง): เมื่อทำครบ 5 รอบ กลับมาประเมินชีพจรที่ต้นคออีกครั้ง                        

รายละเอียดกล่าวถึงอีกครั้งในเรื่อง CPR